Agenda

zondag 7 mei 2017 - Voorjaarsstudiedag
Thema: "Westelijk Noord-Brabant in het Malta-tijdperk".

Nieuwe synthese over de bewoningsgeschiedenis van het westelijk deel van Noord-Brabant (programma)

Wat heeft het archeologisch onderzoek dat in de periode van 1997-2013 in westelijk Noord-Brabant is uitgevoerd, allemaal opgeleverd? Om het antwoord op deze vraag draait de voorjaarstudiedag. De afgelopen jaren is er veel opgegraven. Allerlei ontdekkingen zijn gedaan en die zijn in honderden rapporten beschreven. Om die nieuwe informatie bijeen te brengen, is in het kader van het onderzoeksprogramma Oogst voor Malta een studie uitgevoerd. De resultaten, gebaseerd op 477 rapporten, zijn in een indrukwekkende synthese van ruim 500 pagina's verwoord. Tijdens de voorjaarstudiedag worden allerlei aspecten rondom deze synthese voor het voetlicht gebracht. Wat is de aanleiding en achtergrond van het onderzoek? Hoe zien de auteurs de ontwikkeling van het landschap en de wordingsgeschiedenis? Welke ontdekkingen zijn echt spectaculair te noemen? Hoe steekt westelijk Noord-Brabant af tegen de zuiderburen in de Antwerpse Kempen? De antwoorden op deze en andere vragen zullen op interactieve wijze de revue passeren.

Tijdens de lunchpauze kunt u het het Oudheidkundig streekmuseum bezoeken. Het museum van de heemkundekring bevindt zich in het "Hervormd Kerkje" op enkele minuten lopen van onze locatie. Witte Kerkje Alphen De Heemkundekring werd opgericht op 5 februari 1948 onder de naam Vereniging Heemkunde 'Carel de Roy' door de toenmalige pastoor W. Binck, die zelf actief bezig was met archeologisch onderzoek in Alphen. Hij was tevens de oprichter van Brabants Heem. Het museum laat een unieke verzameling archeologische vondsten zien die "Het verhaal van Alphen" vertellen. Zie ook de volgende (LINK)

Aanvang: 10.30 uur .De kosten bedragen € 25,00 per persoon, te betalen in de zaal. Bij deze prijs zijn koffie/thee en de lunch (soep en broodjes) inbegrepen. In verband met de lunch is het noodzakelijk dat u zich uiterlijk 1 mei 2017 aanmeld via nbgarcheologie@gmail.com

Locatie:
Den Heuvel
Heuvelstraat 5
5131AP Alphen (N.Br.)
Tel: 013-5081608



zondag 20 november 2016 - Najaarsstudiedag
Thema: "Steentijd".

Nieuwe vondsten nieuwe inzichten (programma)

Op deze studiedag komen verschillende onderzoeken aan bod die de afgelopen jaren zijn uitgevoerd en waarbij vondsten zijn gedaan die tot nieuwe inzichten over de steentijd hebben geleid. In de eerste lezing zal worden ingegaan op de archeologische onderzoeken in Meerhoven en Habraken waar verassende resultaten betreffende de midden en nieuwe steentijd worden toegelicht. Vervolgens zal er een voordracht worden gegeven over de recente uitwerking van de oude verzamelingen van Jac. Verhagen en Bert Moelands. De derde lezing breekt volledig met de mening van vroeger dat jagers/verzamelaars maar een moeizaam bestaan leidden. Integendeel: ze hadden zo'n goed leventje dat ze meer dan 2.000 jaar nodig hadden om dat bestaan in te ruilen voor veeteelt en landbouw. Na de lunch twee lezingen over het paleolithicum, één over de midden-paleolithische artefacten van vuursteen en kwartsiet die bij Esbeek gevonden zijn gevolgd door een verhaal over de paleolithische vindplaats onder de parkeergarage Vonk en Vlam in Den Bosch. Als afsluiter een lezing over archeologisch en paleontologisch onderzoek gedaan bij de Groote Wielen in Den Bosch. Al met al denken wij dat we een gevarieerd en boeiend programma voor u hebben samengesteld en hopen dat u komt.

De kosten bedragen € 25,00 per persoon, te betalen in de zaal. Bij deze prijs zijn koffie/thee en de lunch (soep en broodjes) inbegrepen. In verband met de lunch is het noodzakelijk dat u zich uiterlijk 13 november 2016 aanmeld via nbgarcheologie@gmail.com

Locatie:
Café - Zaal 't Vrijthof
Molenstraat 6
5688 AD Oirschot
Tel. 0499 - 571442

De dichtstbijzijnde parkeergelegenheid is de Markt van Oirschot.



zondag 3 april 2016 - Voorjaarsstudiedag
Thema: "Van WOII tot Caesar".

Archeologie van oorlog en conflict in Noord-Brabant (programma)

Conflicten zijn van alle tijden! Daarentegen staat het archeologisch onderzoek naar Schansen uit de tachtigjarige oorlog, vestingwerken uit de late middeleeuwen en slagvelden uit verschillende perioden nog in de kinderschoenen. Daar komt echter langzamerhand verandering in en dus is de 69e studiedag van de NBAG gewijd aan Conflictarcheologie.

De kosten bedragen € 25,00 per persoon, te betalen in de zaal. Bij deze prijs zijn koffie/thee en de lunch (soep en broodjes) inbegrepen. In verband met de lunch is het noodzakelijk dat u bijgaand aanmeldingsformulier uiterlijk 29 maart 2016 aan ons retourneert. U kunt ook uw aanmelding e-mailen vóór die datum naar: nbgarcheologie@gmail.com

Locatie:
Café - Zaal 't Vrijthof
Molenstraat 6
5688 AD Oirschot
Tel. 0499 - 571442

De dichtstbijzijnde parkeergelegenheid is de Markt van Oirschot.



zondag 8 november 2015 - Najaarsstudiedag
Thema: "De vroege middeleeuwen in Brabant".

Nieuwe opvattingen over deze periode (programma)

De Vroege Middeleeuwen werden voorheen de donkere of duistere middeleeuwen genoemd. De reden hiervan was dat deze periode werd gekenmerkt door gebruiken en praktijken die een stap achteruit leken te zijn. Ook werd de term donker gebruikt om aan te geven dat er bijzonder weinig over deze periode bekend was. Door de bestuurlijke en politiek chaos die ontstond na de val van het West-Romeinse rijk zijn er weinig schriftelijke bronnen overgeleverd. Bovendien waren er zeer weinig tastbare archeologische vondsten uit deze tijd bekend. Een spectaculaire opgraving en recent onderzoek geven een andere kijk op de vroegmiddeleeuwse periode. In zes lezingen zullen de sprekers hun licht laten schijnen op deze tijdsperiode en u zicht geven op bijvoorbeeld de 'ontvolking' en herkolonisatie van de Brabantse zandgronden. De archeologische vondsten van zeer hoge kwaliteit en fijnheid geven meer tastbare informatie over deze tijdsperiode. Door het steeds meer digitaal beschikbaar komen van primaire bronnen en de meer uitgebreide kennisuitwisseling tussen onderzoekers onderling, kunnen meer schriftelijke bronnen door meer onderzoekers met elkaar vergeleken en geanalyseerd worden. Dit heeft een positief effect op het totaal beeld van de vroege middeleeuwen.

De kosten bedragen € 25,00 per persoon, te betalen in de zaal. Bij deze prijs zijn koffie/thee en de lunch (soep en broodjes) inbegrepen. In verband met de lunch is het noodzakelijk dat u bijgaand aanmeldingsformulier uiterlijk 2 november 2015 aan ons retourneert. U kunt ook uw aanmelding e-mailen vóór die datum naar: nbgarcheologie@gmail.com

Locatie:
Café - Zaal 't Vrijthof
Molenstraat 6
5688 AD Oirschot
Tel. 0499 - 571442

De dichtstbijzijnde parkeergelegenheid is de Markt van Oirschot.



zondag 29 maart 2015 - Voorjaarsstudiedag
Thema: "Noord-Brabantse kastelen".

Nieuwe ontwikkelingen in archeologisch en bouwhistorisch kasteelonderzoek (programma)

Deze studiedag vindt plaats in een van de mooiste kastelen van Noord-Brabant. U krijgt op deze dag nieuwe bouwhistorische informatie over kasteel Helmond. U kunt het op eigen gelegenheid ter plaatse bekijken. Niet alleen blijkt uit het bouwhistorisch onderzoek dat het kasteel ouder is dan eerder werd aangenomen, ook blijkt dat uitstraling belangrijker was dan praktisch militair gebruik. Helmond had nog een ouder kasteel, het 'Oude Huys'. De oorspronkelijke opgravingsgegevens van dit kasteel zijn op dit moment aan herinterpretatie onderhevig. De nieuwe inzichten worden op deze studiedag uitgebreid gepresenteerd. De burcht Strijen bij Oosterhout en de Hofstede van Drimmelen maken deel uit van een promotie onderzoek, dat op deze dag voor het eerst aan u zal worden geopenbaard. Nieuw archeologisch onderzoek over de waterburcht Giessen zal u toch weer verrassen en een bijdrage geven aan uw archeologische kennis. De studiedag begint bij de vroege burchten in het hertogdom Brabant en het fenomeen kasteel wordt nader toegelicht. Kortom het wordt een prachtige dag!

De kosten bedragen € 25,00 per persoon, te betalen in de zaal. Bij deze prijs zijn koffie/thee en de lunch (soep en broodjes) inbegrepen. In verband met de lunch is het noodzakelijk dat u bijgaand aanmeldingsformulier uiterlijk 23 maart 2015 aan ons retourneert. U kunt ook uw aanmelding e-mailen vóór die datum naar: nbgarcheologie@gmail.com

Locatie:
Kasteel Helmond
Kasteelplein 1
5701 PP Helmond
Tel. 0492-587716

Onder de Boscotondohal kun je prima parkeren in de overdekte parkeergarage. Openbaar vervoer : Je neemt de trein of bus naar station Helmond. Vanaf daar volg je de voetgangersbordjes naar het museum. Je bent ongeveer tien minuten onderweg



zondag 2 november 2014 - Najaarsstudiedag
Thema: "Brabant onder water".

Het eerste begin en de verdere ontwikkeling van de landbouw in Noord-Brabant (programma)

Op deze studiedag komen verschillende onderwerpen aan bod die direct of indirect te maken hebben met het natte verleden van Brabant. Zo verkrijgt u aan het begin van de dag inzicht in de invloed van de rivier op het Brabantse landschap en de mens door de tijd heen. Daarna wordt er in gegaan op de stand van zaken van het onderzoek naar het watergerelateerd erfgoed van onze provincie. Zo blijkt Brabant een interessant maritiem cultuurlandschap te hebben, o.a. met beekdalen, rivierengebieden, het verdronken landschap in West Brabant en het waterlandschap in de Langstraat met verdwenen havens en scheepswerven.

In een derde lezing zullen de Brabantse verdronken dorpen vanuit een historisch geografische invalshoek worden belicht, waaronder de verdronken dorpen in de Grote Waard die bij de St. Elisabethvloed (1421) zijn verdwenen en de dorpen die vergaan zijn in het gebied waar nu het Markiezaatmeer ligt. Na de middag zullen de toehoorders naar aanleiding van de fragmentarische resten van een scheepswrak gevonden bij buurtschap 't Wild (gemeente Oss) meegenomen worden in het gedachteproces van de maritiem archeoloog, dat leidt tot de reconstructie van het oorspronkelijke vaartuig. Dat vaartuig is een representant van een bedrijfstak die in de eerste helft van de twintigste eeuw definitief ten onder ging, namelijk de beroepsvisserij in de rivieren rond Heerewaarden. In de lezing komt die visserij uitgebreid aan bod. Als afsluiter zal de opgraving onder water, de reconstructie en het opnieuw beleefbaar maken van de Romeinse brug over de Maas bij Cuijk worden belicht. Daarnaast zal worden verteld welke archeologische potentie Brabant nog meer heeft.

Locatie: Café - Zaal 't Vrijthof, Oirschot



Zondag 3 november 2013 - Najaar-studiedag
Thema: "Mens en dier in de Brabantse Archeologie". (programma)

Recente ontdekkingen in archeozoölogisch en anthropogenetisch onderzoek van Brabantse opgravingen Deze dag bestaat uit vijf korte lezingen. Allen recente studies binnen de archeologie van Noord-Brabant. De lezingen variëren van faunareconstructies uit de riviervalleien van Dommel en Aa op basis van archeozoölogisch en dateringsonderzoek tot genetische analyse van de vele honderden Middeleeuwse skeletten van het voormalig kerkhof van de Catharinakerk te Eindhoven. Op deze dag zal u verder kennismaken met de Bourgondische eetgewoonten van de Heren van Rode en hun gevolg in Sint Oedenrode en de eetgewoonten van de Nassau's in Breda. Tevens zal u inzicht geboden worden in de veranderingen in het landschap van de Baronie die optreden bij het ontstaan en de ontwikkeling van Breda in de elfde en twaalfde eeuw.

Locatie: Café - Zaal 't Vrijthof, Oirschot



Zaterdag 25 mei 2013 - Contactdag
Thema: "Archeologie en historie van Geertruidenberg". (programma)

In samenwerking met de plaatselijke Oudheidkundige Kring 'Geertruydenberghe' is een boeiend programma opgesteld. In het ochtend programma komt u middels twee lezingen meer te weten over middeleeuws Geertruidenberg. In het middagprogramma gaan we rustig wandelend naar enkele fraaie bezienswaardigheden, zo kunt u onder andere het prachtig gerestaureerde, raadselachtige zwaard aanschouwen in het museum De Roos.

Locatie: De Schattelijn, Geertruidenberg



Zondag 24 maart 2013 - Studiedag
Thema: "Oud aardewerk, nieuwe inzichten".
Studies naar aardewerk uit de late prehistorie, de Romeinse tijd en de middeleeuwen en nieuwe tijd. (programma)

Het NBAG organiseert samen met Brabants Heem de archeologische voorjaarsstudiedag met als thema:
"Oud aardewerk, nieuwe inzichten". Deze dag bestaat uit drie lezingen die achtereenvolgens het aardewerk uit de late prehistorie, de Romeinse tijd en de middeleeuwen en nieuwe tijd als onderwerp hebben. Daarna zijn er twee workshops waarin in kleinere groepen op meer praktische wijze op het materiaal wordt ingegaan en het aardewerk van dichtbij kan worden bekeken. Tijdens de workshops is er tevens de mogelijkheid om zelf meegebracht schervenmateriaal te laten determineren.

Locatie: Oude Sint-Jacobskerk, 's-Hertogenbosch,



Zondag 21 oktober 2012 - Studiedag
Thema: "Vier recente grootschalige opgravingen in Noord-Brabant".
Eindrapportage archeologisch projecten Uden - Oosterhout - Nistelrode - Berkel-Enschot (programma)

Het is weer gelukt om een goed programma samen te stellen met daarin de meest deskundige sprekers over vier recente grootschalige opgravingen in Noord-Brabant. Van harte nodigen wij u uit om deel te nemen aan deze studiedag.De opgravingen hebben, mede door de omvang van de projecten, de kennis van de Noord-Brabantse archeologie sterk vergroot. Tijdens de studiedag worden de resultaten van de archeologische projecten op een directe en prettige manier nader toegelicht. Elke opgraving heeft weer iets bijzonder in zich. Dit staat garant voor een zeer interessante studiedag.

Locatie: Café - Zaal 't Vrijthof,
Oirschot



12 mei 2012 - Contactdag
Thema: "Archeologie en historisch landschap in het dal van de Kleine Beerze" (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap heeft het genoegen u uit te nodigen voor de 44ste contactdag voor beroeps- en amateurarcheologen.

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap organiseert in samenwerking met AWN en IVN een contactdag voor allen die belangstelling hebben voor de geschiedenis van het landschap. 's Morgens bieden we u twee lezingen. Eén over de landschaps- geschiedenis en één over de archeologie van die streek. Die ochtend wordt ook het eerste exemplaar uitgereikt van de cultuurhistorische fietsroute Eersel. Zie bijgaand programma. 's Middags gaan we per fiets, met gidsen van IVN en AWN, langs markante plekken in het gebied Vessem / Hoogeloon.

Locatie:
Herberg - Brouwerij De Gouden Leeuw, Vessem



25 maart 2012 - Studiedag
Thema: "Nieuw licht op oude vondsten" (programma)

Tevens wordt op deze dag de heruitgave van Hermans' Noordbrants Oudheden aan u gepresenteerd, het allereerste, en reeds in 1865 verschenen, archeologische overzichtswerk van Brabant.

Ter gelegenheid van het 175-jarig bestaan (1837-2012) van het Noord-Brabants Genootschap organiseert de Archeologische Sectie van het NBG samen met Brabants Heem een archeologische voorjaarsstudiedag met als thema: "Nieuw licht op oude vondsten". Oude archeologische vindplaatsen opnieuw onder de loep... Tegenwoordig geldt, op basis van het Verdrag van Malta, voor archeologisch onderzoek een publicatieplicht die per wet is geregeld. Deze plicht bestond in de vorige eeuw echter niet. Veel belangwekkende opgravingen die in de vorige eeuw zijn verricht, zijn daarom nooit uitgewerkt. Het programma Odyssee heeft de afgelopen 4 jaar voor een aantal van deze opgravingen soelaas kunnen bieden. Drie van de meest belangwekkende twintigste-eeuwse opgravingen van middeleeuwse vindplaatsen in Zuid Nederland worden deze dag gepresenteerd, waaronder de rijke vroegmiddeleeuwse grafvelden van Bergeijk, Maastricht, en Posterholt die prof. dr. Theuws opnieuw onder de loep heeft genomen.

Samen met de resultaten van het archeologisch onderzoek van Romeinse begraafplaatsen in Brabant, het middeleeuwse gasthuis van Breda en de, in het kader van het Hertogdom Brabant gestichte, stad Helmond staat dit garant voor een zeer interessant programma.

Lees meer in het persbericht.

Locatie: Café - Zaal 't Vrijthof, Oirschot



6 november 2011 - Studiedag
Thema: "Beekdalen, schatkamers van het verleden" (programma)

Archeologie en Beekdalen, de betekenis van beekdalen voor menselijke aanwezigheid in een dekzandlandschap. Op deze dag zullen de beekdalen centraal staan. De archeologische geheimen die in deze beekdalen verborgen liggen, zullen in woord, beeld en film gepresenteerd worden. Tevens zal op deze dag de voorvertoning plaatsvinden van de nieuwe reconstructie van de Romeinse villa van Hoogeloon. De reconstructie is gebaseerd op de nieuwste bevindingen uit het in 2010 gestarte NWO-onderzoek o.l.v. prof. Roymans.

Locatie: Restaurant / Party- en Conferentiecentrum Ambiance , Veghel



24 september 2011 - Contactdag
Locatie: Natuurcentrum Slabroek (Nistelrode) (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap heeft het genoegen u uit te nodigen voor de 43ste contactdag voor beroeps- en amateurarcheologen.

De archeologische Sectie heeft voor deze contactdag, een bijzondere combinatie van natuur en archeologie gekozen. U gaat een gerestaureerd grafheuvel complex uit de ijzertijd bekijken als ook een aardkundig monument, de zogenaamde wijstgronden met hun merkwaardige waterhuishouding. De fiets is het meest geschikte vervoersmiddel ter plaatse. Wij kunnen voor u voordelig een fiets huren, maar u kunt ook zelf een fiets meenemen. Tijdens de relaxte fietstocht verkrijgt u op de bijzondere plaatsen informatie. Voor de minder mobiele onder ons is het mogelijk per auto enkele locaties te bezoeken.

Locatie: Natuurcentrum Slaboek, Nistelrode



10 april 2011 - Studiedag
Thema: "Onderzoek van de Tweede Wereldoorlog" (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap organiseert samen met Brabants Heem de archeologische voorjaarsstudiedag. We zijn te gast op een bijzondere locatie die goed aansluit bij het thema van de studiedag.

Locatie: Nationaal Monument Kamp Vught, Vught



31 oktober 2010 - Studiedag
Thema: "Archeologie en cultuurlandschap" (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap organiseert samen met Brabants Heem de archeologische najaarsstudiedag. Het is weer gelukt om een goed programma samen te stellen met topsprekers, van harte nodigen wij u uit om deel te nemen aan deze studiedag.

Locatie: Café - Zaal 't Vrijthof, Oirschot



20 juni 2010 - Contactdag
Locatie: Oosterhout (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap heeft het genoegen u uit te nodigen voor de 42ste contactdag voor beroeps- en amateurarcheologen.

In het kader van de contactdag organiseert de gemeente Oosterhout in samenwerking met het opgravingbedrijf ADC ArcheoProjecten in de middag een bezoek aan de archeologische opgraving. Op het prachtig glooiende terrein van De Contreie worden sporen aangetroffen vanaf de Vroege- en Midden IJzertijd tot in de Middeleeuwen. Meer informatie vindt u op de website van de Contreie. Het is aan te bevelen geschikt schoeisel mee te nemen voor in het veld.

Locatie: Theater De Schelleboom, Oosterhout



28 maart 2010 - Studiedag
Thema: "Opkomst van steden in Noord-Brabant" (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap organiseert samen met Brabants Heem de archeologische voorjaarsstudiedag.

Locatie: Café - Zaal 't Vrijthof, Oirschot



15 november 2009 - Studiedag
Thema: "Verdedigen en aanvallen" (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap organiseert samen met Brabants Heem de archeologische najaarsstudiedag. Wij zijn te gast op een bijzondere locatie die goed aansluit bij het thema van deze studiedag.

Locatie: Nassauzaal van de KMA, Breda



27 juni 2009 - Contactdag
Locatie: Tilburg (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap heeft het genoegen u uit te nodigen voor de 41ste contactdag voor beroeps- en amateurarcheologen.

In het kader van de contactdag organiseert de gemeente Tilburg in samenwerking met het opgravingbedrijf ARCHOL in de middag volgt een bezoek aan de twee lopende opgravingen. Op het Schaapsven wordt een midden- neolithische en een vroege Bronstijd nederzetting onderzocht. Op het TradePark - Noord wordt over een oppervlakte van bijna 5 ha bewoningsporen verwacht vanaf het neolithicum tot in de IJzertijd. Het is aan te bevelen geschikt schoeisel mee te nemen voor in het veld.

Locatie: Het museumtheater van het Natuurmuseum Brabant, Tilburg



29 maart 2009 - Studiedag
Thema: "Begrafenisrituelen" (programma)

De Archeologische Sectie van het Noordbrabants Genootschap organiseert samen met Brabants Heem de archeologische voorjaarsstudiedag.

Locatie: Café - Zaal 't Vrijthof, Oirschot